Paliwanag sa Mateo 13: Matutong Magtiis kaysa Magmadali sa Gitna ng Magulong Mundo

Paliwanag sa Mateo 13: Matutong Magtiis kaysa Magmadali sa Gitna ng Magulong Mundo

Ang parabula ng damo sa Mateo 13 ay nagsisilbing paalala sa atin kung paano dapat tingnan nang may kababaang-loob ang katotohanan sa mundong puno ng halong kabutihan at kasamaan, sa kabila ng hitsura na tila halo-halo ang lahat. Itinuturo ni Jesus ang eksenang kung saan pumasok ang kalaban sa isang bukirin kung saan nagtatanim ang mabait na manghahasik at nagtatanim siya ng mga damo sa halip na magandang binhi. Lumipas ang panahon, natutubo ang damo at nagkakaroon ng bunga, at doon lang napapansin ng mga alagad na may inosenteng tanong: "Panginoon, hindi po ba nagsimulang magtanim ng mabuti sa bukirin, bakit po may damo pa rin?" (Mateo 13:27). Ang tanong na ito ay hindi lamang simpleng usapin tungkol sa taniman, kundi sumasalamin din sa mga tanong natin sa buhay: Bakit, kung ang Diyos ay mapagpala at may lastitutok na planong makatarungan, ay mukhang magulo ang mundo? Bakit hindi agad natatanggal ang kasamaan? Bakit kahit nagsasabi tayong nananampalataya, may mga bagay pa rin na nakababahala?

Ibinibigay ni Jesus ang malinaw na sagot: "Sapagkat nagawa ito ng kalaban" (Mateo 13:28). Hindi nililinaw ng Bibliya na isang abstraktong usapin ang kabutihan at kasamaan; malinaw na binibigyang-diin na hindi ang Diyos ang lumikha o nagpapasya para sa kasamaan, kundi may kalaban na kumikilos laban sa katas ng kabutihan ng Diyos. Sa kabila nito, hindi pinapayagan ni Jesus na agad-agad tanggalin ang mga damo. Nang tanungin ng mga alipin kung papayagan silang kolektahin ang mga damo, sinabi ng may-ari: "Hayaan ninyo muna, huwag ninyo munang anihin ang mga damo; baka masangkot ang mga butil nang maaga. Pabayaan muna silang lumago hanggang sa panahon ng anihan" (Mateo 13:29-30). Dito ay nakasalalay ang isang mahalagang aral: Ang pagmamalasakit at pagmamahal sa kabutihan ay hindi masama; ang mahalaga ay ang tamang panahon at paraan ng pagharap sa kasamaan ay laging nakasalalay sa karunungan at pokus ng Diyos.

Kung titignan natin ang parabula sa kontekstong panlipunan noong panahon ni Jesus, magiging mas malinaw ang mensahe. Inaasahan ng maraming tao na sa pagdating ng kaharian ng Diyos, agad na mapapawi ang masama at mananatili ang matutuwid. Ngunit tinuturuan tayo ni Jesus na nasa simula pa lamang ang paghahari ng Diyos at hindi pa ito lubos na naisasakatuparan. Tulad ng tanim na nangangailangan ng panahon para magbunga, ang pag-akyat ng kaharian ng Diyos ay mapayapa ngunit tuloy-tuloy na proseso. Hindi ito isang biglaang pagbabago, kundi isang prosesong nagsasangkot ng paglago, pagtatago at paghihintay na may tiwala sa tamang oras. Ang pagkaantala na tila ipinapakita ay hindi kabiguan kundi patunay ng mahabang pasensya at mapagpasensya na paghahari ng Diyos.

Bibigyang linaw ni Jesus ang parabula sa pamamagitan ng interpretasyon: "Ang magdidilig sa mabuting binhi ay ang Anak ng Tao, ang taniman ay ang mundo, ang mabuting binhi ay ang mga anak ng kaharian, ang damo ay ang mga anak ng masama, ang kalaban ay ang diyablo, ang panahon ng ani ay ang katapusan ng sanlibutan, at ang mga manghuhuli ay ang mga anghel" (Mateo 13:37-39). Nagbibigay ito ng balanseng pananaw. Habang hindi natin tinatanggap ang kabuuang salimuot ng kasamaan bilang isang magandang bagay, hindi rin natin maaaring kupkupin ang paghatol sa tamang panahon sa ating sariling kamay. Kailangan nating maging tapat sa pagtingin sa realidad nang may bukas na puso, ngunit iwasan ang pagiging judge sa bawat pagkakamali ng iba.

Dito lumalabas ang ating pagkabahala at pagkakabasag sa takot at mataas na tingin sa sarili. Marami ang nakakaramdam ng panghuhusga kapag nakakita ng mga pagkakamali sa tao, at nakabubuo ng konklusyon agad, makipag-away o magdesisyon na dapat na silang parusahan. Ngunit tinuturuan tayo ni Jesus na maging maingat at maghintay sa tamang panahon. Habang pinapahalagahan ang realidad ng kasamaan, hindi natin kailangang magmadali na sipain o sugpuin ito, sapagkat alam nating may tamang panahon ang Diyos para sa paghuhukom. Ang tunay na sinisiyasat ay ang ating puso: Ano ang uri ng bunga na ating nakikita sa ating buhay — gawa ng pagmumungkahi, galit, pagka-saan, o kabutihan?

Sa pagsusuri bilang isang bahagi ng panalangin at spiritual na pag-eeksamen, binibigyang-diin ng parabula na tumutukoy tayo muna sa ating sarili. Sa halip na maghukom agad, magtanong muna kung anong uri ng bunga ang ating nilalago habang nagbabantay sa ating puso. Ang pasensya ay hindi kawalan ng pananampalataya kundi isang mapagkakatiwalaang paraan ng Diyos upang makamit ang kabutihan. Sa lihim na proseso ng paglago, ang pananatiling matiyaga at matutong maghintay ay isang anyo ng pananampalataya na nagsasabi: "Sa tamang panahon, makikita natin ang bunga ng tama."

Inilalatag ng parabula na ang katotohanan na ang paghuhukom ay tiyak na darating, ngunit hindi ito mangyayari agad-agad. Ito ay isang paalala na ang paghihintay ay isang proseso na nakasalalay sa karunungan at timing ng Diyos. Higit sa lahat, pinapaalala tayo nito na humarap nang may pag-asa at may pag-unawa na ang lahat ay nakatali sa takdang panahon, at ang tunay na pagkakaiba ay nagsisimula sa puso at pananampalataya sa Diyos na nagbibigay ng tamang panahon.

Sa paglabas natin sa parabula, naiintindihan natin na hindi lamang tayo tinatahak sa paghuhukom o paghihintay, kundi sa buhay na may buong pagtitiwala sa mapagpala, makatarungan at makapangyarihang Diyos. Ang parabula ay nagtuturo na kahit nagmamadali tayo sa paghuhukom, ang Diyos ay mas marunong, mas makapangyarihan, at higit na mahabaging. Ang tunay na kabutihan ay hindi nakakamit sa pamamagitan ng pagmamadali kundi sa pagtitiis, pagtitiwala, at pananampalataya — mga aral na sadyang kailangan sa gitna ng magulong mundong ito. Sa pagtanggap natin sa katotohanang ito, pinapalaya natin ang ating sarili mula sa pangamba at paghahanap ng agarang resulta, habang naglalakad tayo sa landas ng pananampalataya at pag-asa.