Ano ang Dapat Isipin Unang-Una Kapag Pumipili ng Salin ng Biblia?
Kapag nagbabasa ng Biblia, kusang tumatao ang ganitong mga tanong: “Aling salin ang mas mahusay?”, “Ano ang tamang Biblia para sa akin?”, “Kailangan ko bang basahin ang iba't ibang salin nang sabay-sabay?” Para sa mga taong mahal ang salita ng Diyos, isang magandang pagninilayan ang mga tanong na ito.
Una sa lahat, kailangang malinaw: ang mga salin ay hindi kompetisyonang aklat, kundi resulta ng pagsasalin ng Salita ng Diyos sa wikang Koreano. Ang kredibilidad ng Biblia ay hindi nakasalalay sa pangalan o istilo ng tagasalin, kundi sa naka-record na salita ng Diyos na ibinigay sa atin. Kaya't sa pagpili ng salin, mas mainam na piliin ang salamat na makabuluhang maunawaan ang salita ng Diyos at makatutulong sa patuloy na pagbasa, hindi ang uso o popularidad.
Ang Biblia ay orihinal na naisulat sa mga wikang Hebreo, Aramaic, at Griyego. Ang paglilipat nito sa kasalukuyang panahon ay nangangailangan ng mga prinsipyo sa pagsasalin. May ilang salin na mas sumasangguni sa mga salita at estruktura ng orihinal, samantalang may ilan namang mas pinapadali at pinaliliwanag ang ibig sabihin upang mas maintindihan ng modernong mambabasa. Ang pagkaalam sa mga pagkakaibang ito ay makatutulong nang malaki sa pagpili ng salin.
Sinasabi sa Pablo 119:105 na, “Ang salita mo ay ilaw ng aking mga paa, at liwanag sa aking landas.” Ang mahalaga ay hindi ang pagiging magarbo ng pagpapahayag, kundi kung nagbibigay ito ng liwanag sa landas. Ganoon din sa mga salin: mahalaga kung nakikita ito sa mata natin, nakakatulong sa pagkaunawa, at nagbubunga ng pagsunod sa buhay.
Kapag Alam Mo ang Prinsipyo sa Pagsasalin, Mas Madali Ang Pumili
May dalawang pangunahing paraan sa pagsasalin ng Biblia:
1. Salin na malapit sa orihinal
Binibigyang-diin nito ang pangangalaga sa ekspresyon at estruktura ng orihinal na teksto. Ang benepisyo ay nakatutulong ito upang mas malalim na mapag-aralan ang pagkatao ng teksto. Makatutulong ito sa pagsubaybay sa mga paulit-ulit na salita, daloy ng pangungusap, at mga binibigyang-diin na gramatikal na aspekto. Ngunit sa unang pagkakataon, maaaring maging mahirap at parang sosyal o kakaiba ang dating ng mga pangungusap.
Pinakilalang halimbawa nito ang Ang Biblia — Ang Bagong Salin (Ang Bagong Biblia), na malawakan ang gamit sa pagsamba at pag-aaral, at bahagi na ng tradisyon ng simbahan. Maraming mga pahayag dito ang pamilyar sa karamihan at mahusay na konektado sa mga pangangaral.
2. Salin na tumutugon sa makabagong paraan
Itinatampok nito ang pagpapadali sa pagkaunawa ng mambabasa, lalung-lalo na sa mga nagsisimula pa lang magbasa o magbubuklat ng Biblia. Madalas, mas natural at madaling maintindihan ang mga pahayag dito, kaya mas angkop sa mga baguhan. Ngunit maaaring mapansin na ang mga bahaging may mas maliliit na detalye mula sa orihinal ay naiaayos na parang malumanay.
Ang Bagong Biblia ay nagsasalaysay sa mas modernong pananalita, kaya mas madali itong sundan. Samantalang ang Magandang Balita Biblia ay mainam sa mga baguhang mambabasa o yaong nagkakaroon ng hirap sa pag-unawa sa mga kakaibang salita.
Dito’y isang paalala: ang madaliang paraan sa pagpapahayag ay hindi nangangahulugang mas mababaw o malalim ang salita, at ang mahahalagang salita ay hindi nangangahulugang mas banal. Ang mahalaga ay ang pagkakaroon ng tamang pag-unawa sa salita ng Diyos nang hindi ito pinipilipit o sinisira.
Kailan Mas Angkop Ang Bawat Salin?
Mas makabubuting magpalit-palit depende sa layunin ng pagbabasa, sa halip na manatili sa isang uri lang.
- Sa pagsamba at pangangaral: Mas mainam ang Ang Biblia — Ang Bagong Salin. Dahil ito’y mas kilala at malimit gamitin sa mga pagtitipon, nakatutulong ito upang sabay-sabay nating maunawaan ang salita.
- Sa pagbabasa nang tuloy-tuloy: Ang Ang Bagong Salin ay mas natural ang daloy, kaya mas madali ang pagda-drip ng buong teksto. Makakatulong din ang mga plano tulad ng 365-araw na pagbabasa (/daily) sa pagpapanatili ng regular na nakabibisang pagbasa.
- Sa una na binabasa ang isang aklat: Ang Magandang Balita Biblia ay nakatutulong sa pagkuha ng pangkalahatang ideya ng teksto.
- Para sa malalim na pagninilay: Magandang magbukas-bukas ng dalawang tatlong salin upang mapansin ang mga paulit-ulit na pangunahing ideya at mga pagkakaiba sa paraan ng pagpapahayag. Ito ay nakatutulong din sa pag-aaral tungkol sa mga pagninilay (/glossary/devotion) at pagpapalalim sa pagkaunawa.
Halimbawa, habang nagbabasa ng sulat ni Pablo, mapapansin na minsan ay parang mahaba at parang mabilis ang daloy sa Ang Biblia — Ang Bagong Salin. Kapag binasa mo ito sa Ang Bagong Salin, mas magiging malinaw ang daloy ng mga lohika. Sa kabilang banda, kapag ang paboritong teksto ay binabasa sa Ang Biblia, lalo mong mararamdaman ang bigat ng mga pangangaral at doktrina.
Ang ganitong uri ng paghahambing ay hindi para sa pagdududa sa Biblia, kundi para mas matuto at marinig nang mas tama ang salita ng Diyos. Minsan nakikita mo ang mga pagkakaiba na hindi mo napapansin sa unang basa.
Ang Kasaysayan ng Pagsasalin ng Biblia
Matapos ang mga unang sirkulo ng iglesya, ang ebanghelyo ay naiproseso sa iba't ibang bahagi ng mundo at isinalin sa maraming wika. Hindi ito simpleng gawaing pang-akademiko, bagkus ay masigasig na pagsisikap ng simbahang nagnanais na pakinggan, basahin, at maiparinig ang salita ng Diyos sa mga tao. Sa kasalukuyan, ang madali nating nababasa sa Biblia ay bunga ng mahabang kasaysayan at pakikiisa ng maraming henerasyon.
Kaya’t sa pag-usisa sa mga salin, mas makabubuting huwag lamang tingnan ito bilang isang bagay na basta-basta. Sa halip, pag-unawa sa lakas at kahinaan ng bawat isa ang dapat pagtuunan. Higit sa lahat, ang mas mahalaga ay ang pagkakaroon ng katiyakan na ang Biblia ay tunay na Salita ng Diyos; kaya't nakikita natin ito bilang pangunahing gabay sa buhay.