Paano Basahin ang Sampung Utos sa Exodo 20

Paano Basahin ang Sampung Utos sa Exodo 20

Ang Sampung Utos ay hindi isang lumang koleksyon ng mga patakaran. Ito ay mga salita ng tipan na ibinigay ng Diyos sa Kanyang bayan na niligtas. Sa pagbabasa nito, dapat munang unahin ang aksyon ng Diyos kaysa sa mga utos. Sa Exodo 20:2, sinasabi ng Diyos, "Ako ang iyong Diyos, ang Yahweh na sumampa sa iyo mula sa Egipto, ang bahay ng pagkaalipin." Hindi nagkaroon ng pagsunod mula sa tao na nagdulot ng kaligtasan, kundi ito ay isang pagbibigay ng landas para sa taong iniligtas.

Kung mali ang pagkakasunod-sunod, maaaring makita ang utos bilang isang listahan lamang ng mga bawal. Ngunit kapag binasa ito sa konteksto ng kuwento ng pagliligtas, nagbabago ang pagkakaintindi. Matagal nang naninirahan ang Israel sa ilalim ng utos ng ibang tao. Nagtatayo ng mga ladrilyo, natatakot sa mga pamatok, at natutunan lamang kung paano basta magtiis araw-araw. Ngunit nilabas sila ng Diyos sa disyerto at idineklara na hindi na sila ari ni Paraon, kundi bayan niya.

Hindi lamang simpleng bundok ito. Ang Bundok ng Sinai ay naging lugar ng pagtuturo ng pagkakakilanlan sa mga iniligtas. Ang taong dating alipin ay hindi agad makahihintay ng tunay na kalayaan. Kahit na nakalaya na sa katawan, maaaring nakabaon ang gawi ng Egipto sa puso. Kaya ang Sampung Utos ay hindi isang pagbibintang sa kalayaan, kundi isang daan kung paano mamuhay nang malaya ang isang taong nasa kaligtasan.

Nagsisimula ang bahagi ng utos sa paghahanda ng tamang pag-aayos sa Diyos. "Huwag kang gagawa ng larawan sa anomang bagay na nasa langit o nasa lupa," "Huwag mong gagamitin nang walang kabuluhan ang pangalan ng Diyos," "Alalahanin ang araw ng Sabbath upang ipangilin," ay nagtatanong kung saan nakasalalay ang atensyon at puso. Kahit nakaupo sa simbahan, maaaring nakatuon ang isip sa kung ano ang nangyayari sa labas. Maaari nating ipangalandakan na naniniwala tayo sa Diyos, ngunit sa totoo, mas natatakot tayo sa pera, tagumpay, kalusugan, o pakikipag-ugnayan.

Ngayon, ang mga idolo ay mas pino at mas nakakahikayat. Kapag humina ang bank account, nawawala ang kapayapaan; kailangan ang papuri ng iba upang magpatuloy. Ang resulta ng mga marka, katatagan sa trabaho, at mga plano ay nagmumukhang isang uri ng kaligtasan. Hindi lang basta utos ang mga ito, kundi isang paalala na ang tunay na nagpapagalaw sa atin ay nasa puso—kung sino ang pangunahing pinapahalagahan natin.

Ang utos na huwag gagamitin nang walang kabuluhan ang pangalang ng Diyos ay mas malalim pa kaysa nakikita sa unang tingin. Hindi lamang ito tungkol sa hindi pagtawag nang walang saysay. Kapag binibitawan natin ang pangalang Diyos nang walang respeto, nawawala ang bigat nito sa buhay. Mas nakararamdam tayo ng maliwanag na pananampalataya habang nagsasalita ng magalang, ngunit kung ang mga salita ay malayo sa tunay na buhay, nababaliwala din ang pagpapakabanal. Kung ang labi ay nagsasalita ng kabanalan, ngunit ang galaw ay salungat dito, ibig sabihin, nilalabag natin ang pangalang Diyos.

Ang utos tungkol sa araw ng Sabbath ay isang malalim na paalala sa panahon ng kaguluhan. Sa Exodo, nakasaad na ginawang Diyos ang langit at lupa sa loob ng anim na araw at nagpahinga sa ikapitong araw. Sa Deuteronomio 5, binibigyang-diin na ito ay sa kampanya ng pagliligtas mula sa pagkaalipin sa Egipto. Ang pagkakaroon ng pahinga ay hindi pagpapahintulot sa katamaran, kundi pagpapahayag ng pagkalinga ng Diyos sa Kanyang nilikha. Ito ay isang pagbabalik sa tunay na pwesto: hindi ang pagiging alipin sa trabaho, kundi isang patunay na ang mga iniligtas ay hindi na alipin sa kanilang sariling gawain.

Marami sa atin ang nahihirapang magpahinga kahit na may araw ng pahinga. Iniisip ang trabaho habang nakaupong lang sa sofa, o nakikijam sa mga balita sa telepono nang hindi maalis ang kaba. Ang utos ng Sabbath ay nagsasabi sa atin na hindi tayo nakasalalay sa mundo. Ang tunay na kapahingahan ay nagsisimula sa pagtanggap na may Diyos na naghahari at naggagabay. Sa paggalaw nang paatras, natutuklasan natin na ang kapahingahan ay nagsisimula sa pagtanggap sa Diyos bilang Panginoon.

Ang utos na paggalang sa magulang ay hindi lamang para sa mga personal na isyu sa pamilya. Ito ay tungkol din sa respetuhan sa awtoridad at tamang pag-aayos sa lipunan. Hindi lahat ng alaala sa pamilya ay mapakreview. Ang iba, masasakit. Pero sa halip na ituro ang pagkakamali, mas matapat na tingnan ito bilang tawag sa pagpapatawad at pagsasaayos. Hindi utos na magtanim ng galit, kundi paalalahanan na ang relasyon ay dapat pinapangalagaan sa harap ng Diyos.

Ang natitirang mga utos ay nakatutok sa respeto at pag-iingat sa kapwa. Hindi pwedeng pumatay, manggahasa, magnakaw, magbalatkayo sa kasinungalingan, o manliligaw sa kasakiman. Nakikita ito bilang mga pundasyon na nagpoprotekta sa lipunan. Ngunit hindi dito nagtatapos ang mensahe ng Bibliya. Sa Mateo 5:21-22, pinaalalahanan tayo na ang galit na nagtutulak sa poot ay nag-uugat sa puso. Ang pagtangging gawin ang tama ay hindi lang pagpigil sa kasalanan, kundi pagmumula mismo nito.

Kaya ang Sampung Utos ay nagtutuon ng pansin hindi lamang sa gawa, kundi sa puso. Kung nakapag-iwas ka na sa pagpatay, pero iniiwan mo ang galit sa loob, nakakasakit pa rin ito. Kung nakaiwas ka sa pangungutya, ngunit pinipilit ang sarili na magsinungaling, nagkakaroon pa rin ng pinsala sa katotohanan. Ang mga kasalanang itinatawid sa gawa ay nagmumula sa mas malalim na daan—ang puso.

At ang huling utos tungkol sa kasakiman ay isang pahiwatig sa lalim ng utos. Bagamat halos lahat ng utos ay tungkol sa kilos, ito ay nagtuturo rin sa atin na magmasid sa ating mga hangarin. Ang pagnanasa sa iba, sa kanilang ari-arian, sa kanilang buhay, ay nagdudulot ng kawalan ng katatagan sa ating puso. Ang di pagkakaroon ng pasasalamat at pagtitiwala sa kabuuang ibinigay sa atin ni Diyos ay nagpapahina sa ating espiritu.

Ang utos na ito ay lalong napapanahon sa panahon ng ating paghahambing-hambingan. Ang maganda bood sa kaibigan ay nakaaakit na sana ay maging akin. Ang nakikitang maganda sa pamilya ng iba ay maaari ring makapag-udyok ng inggit. Ang mapag-uwiang bahay, maganda ang anak na nakakuha ng mataas na marka, o isang nakakaaliw na larawan ng bakasyon ay pwedeng magdulot ng pagkahilo. Hindi lamang ito tungkol sa pagnanais na magkaroon pa, kundi sa hindi pagtanggap sa sapat na ibinigay sa atin. Ito ay isang pagsubok sa pagtitiwala sa Diyos at sa pagkakaroon ng pasasalamat.

Subalit hindi ibig sabihin na ang Sampung Utos ay isang matinding pamatok na nagtutulak sa atin pababa. Ang mga utos ay nagsisilbing salamin na nagpapakita ng ating pagkatao. Hindi ito nagpapababa, kundi nagtuturo kung paano maging mas tumpak sa buhay, kung paano gampanan ang ugnayan nang maayos, at kung paano dapat maging mas makadiyos sa araw-araw.

Bagamat matanda na ang mga ito, ang mga salita ay hindi kailanman luma. Sa bawat maliit na salitang binibigkas natin, sa bawat sagot, sa bawat pagtingin, patuloy na buhay ang Salita na nagbibigay-liwanag sa ating puso. Ang Salita ay isang buhay na patuloy na nag-iilaw kahit sa pinakamadilim na sulok, nagbubukas ng mata sa katotohanan, at nagtuturo kung ano ang tunay na halaga ng isang buhay na namumuhay ayon sa kalooban ng Diyos.

Kung magpapasya tayo na magbasa muli at pag-isipan nang matagal, ang bawat talata ay maaaring magbago sa paraan ng ating pag-iisip at puso. Magagawa natin itong mas maintindihan, mas mapalalim, at mas maging tapat sa Diyos sa araw-araw. Kaya, maglaan ng oras upang suriin ang iyong puso, at hayaang ang mga utos ay maging patnubay sa pagtahak sa tamang landas.